Het nieuwe actieplan handhaving 2026–2030: welke accenten tekent het voor de thuisverpleging?

Op 22 december 2025 keurde de Algemene Raad van het RIZIV het nieuwe actieplan handhaving goed. Dat plan zal de komende jaren richting geven aan controles in de gezondheidszorg, van ziekenhuizen tot eerstelijnszorg. De kern van het plan draait om samenwerking en datagedreven toezicht. 

Waarom een actieplan? 

Onze sociale zekerheid is gebouwd op solidariteit. Dat systeem maakt kwaliteitsvolle en toegankelijke zorg mogelijk, maar werkt alleen als middelen correct en doelmatig worden ingezet. Misbruik en fraude moeten daarom actief worden aangepakt, niet als doel op zich, maar om: 

  • De betaalbaarheid van de zorg te waarborgen 

  • De kwaliteit van zorg te behouden 

  • Het vertrouwen van patiënten, zorgverleners en samenleving te behouden 

Een recente fraudezaak in de media benadrukte hoe kwetsbaar het imago van de thuisverpleging kan zijn, ook bij een beperkt aantal dossiers. Het actieplan helpt om zowel de kwaliteit van zorg als de geloofwaardigheid van het beroep te beschermen. 

Proportionele handhaving 

De overgrote meerderheid van thuisverpleegkundigen werkt correct en professioneel. Fraudebestrijding mag hun werk niet onnodig bemoeilijken. Controles en maatregelen moeten dus eerlijk, evenwichtig en proportioneel zijn. 

Specifieke maatregelen voor thuisverpleegkundigen 

e-ID inlezingen en 90%-norm 

  • Sinds 2017 moet de e-ID van patiënten correct worden ingelezen bij derdebetalersregeling 

  • Richtwaarde: minstens 90% 

  • Nieuwe maatregel: sanctionering mogelijk maken voor wie onder de 90% norm zit. 

  • Doel: correcte facturatie en moeilijker maken van foutieve declaraties 

Facturatietermijn inkorten 

  • Huidige termijn: 2 jaar na prestatie 

  • Nieuw: 6 maanden 

  • Reden: beperkte fraudegevoeligheid en betere controle 

Outliers in aantal prestaties 

  • Thuisverpleegkundigen die extreem veel prestaties leveren, worden ter verantwoording geroepen 

  • Doel: uniforme methode over alle zorgverleners heen 

  • Sanctie: in extreme gevallen kan vooraf de uitbetaling geweigerd worden. 

Opschorten RIZIV-nummer en meldingsplicht 

  • Bij hardnekkige fraude kunnen RIZIV-nummers tijdelijk worden opgeschort 

  • Deze opschorting wordt zichtbaar op de RIZIV-website 

  • Zorgverleners moeten hun patiënten informeren 

Transparantie naar de patiënt 

  • Patiënten krijgen inzicht in aangerekende prestaties via MyMut 

  • Verhoogt transparantie en detecteert sneller onterechte facturatie 

KATZ-controles en datagedreven selectie 

  • Controles op KATZ-scores worden verdubbeld 

  • Nieuwe, vermoedelijk AI-gestuurde selectiemethoden maken controles gerichter 

Pilootproject AI in de thuisverpleging 

Om de werklast bij inspectie en controle te verminderen, start men een AI-pilootproject voor thuisverpleging. 

  • Doel: risico’s detecteren 

  • Vervolgstappen: voorstellen voor extra controle, voorlichting of herinneringen 

  • Verwachte impact: efficiënter toezicht zonder extra administratieve last voor de meerderheid van de verpleegkundigen 

Datagedreven actieplan 

Het actieplan is een samenwerking tussen: RIZIV, mutualiteiten, FAGG en FOD Volksgezondheid. Door hun data te combineren (dataflow 2.0) ontstaan waardevolle inzichten. Het doel: analyses die leiden tot bruikbare kennis en een evenwichtig handhavingsbeleid. 

De visie van ConnectGroep 

Bij ConnectGroep ondersteunen we fraudebestrijding, maar vinden we het cruciaal dat: 

  • Maatregelen proportioneel blijven 

  • Bestaande maatregelen kritisch worden geëvalueerd 

  • Administratieve lasten waar mogelijk worden vereenvoudigd 

  • De 90%-e-ID-regel mag geen automatische stopzetting van uitbetaling veroorzaken 

De Connectgroep Beroepsvereniging volgt via het e-Vita-kartel de ontwikkelingen rond het actieplan nauwgezet. Wij zullen de belangen van de eerlijke, praktijkvoerende thuisverpleegkundige dan ook maximaal blijven verdedigen.