Hoe schakel je een bekwame helper in?
Een bekwame helper is iemand die zelf geen verpleegkundige is en toch bepaalde verpleegkundige handelingen mag uitvoeren in stabiele situaties. Dat gebeurt tijdens het uitoefenen van het beroep of als vrijwilliger, buiten een zorginstelling (ziekenhuizen, woonzorgcentra en instellingen verbonden aan ziekenhuis). Deze persoon is gebonden aan een aantal voorwaarden en is wettelijk beschermd om een of meer welomschreven verpleegkundige handelingen uit te voeren bij patiënten.
De rol van de verpleegkundige of arts
Voordat een bekwame helper aan de slag kan, moet een arts, een verpleegkundige verantwoordelijke voor algemene zorg (VVAZ) of een basisverpleegkundige toestemming geven na onderzoek van de gezondheidstoestand van de patiënt. Zij bepalen welke handelingen door de bekwame helper uitgevoerd mogen worden.
Een overzicht van de toegestane handelingen vind je hier.
- Handelingen op basis van instructie: Een schriftelijke instructie kan gebruikt worden voor het meten van parameters die niet behoren tot de lijst van Activiteiten van het Dagelijks Leven (ADL)*. De instructie is niet op naam van één bepaalde bekwame helper, maar wel geldig voor één patiënt. De instructie wordt opgesteld door de arts of verpleegkundige en bevat minstens:
- Handelingen op basis van opleiding: Deze handelingen vereisen toestemming voor één specifieke bekwame helper bij één patiënt, waarbij de helper aantoonbare training of opleiding heeft gehad.
*Opgelet! Sommige eenvoudige handelingen die tot het dagelijkse leven behoren, kan je uitvoeren buiten het kader van de bekwame helper. Denk aan bepaalde hygiënische zorgen of het toedienen van medicatie. Dit zijn de Activiteiten van het Dagelijks Leven (ADL). Meer informatie over dit kader en over de voorwaarden vind je hier.
Stappen om als verpleegkundige aan de slag te gaan met een bekwame helper
1. Beoordeel de zorgbehoefte van de patiënt: Informeer bij de patiënt of vertegenwoordiger welke zorg nodig is en bepaal of jijzelf, een mantelzorger of een bekwame helper deze zorg het best kan bieden. Een belangrijke voorwaarde om een bekwame helper in te schakelen is dat de situatie van de patiënt stabiel is(geen onderzoeken nodig of behandeling die wijzigt).
2. Vraag toestemming: Overleg met de patiënt of vertegenwoordiger en vraag toestemming om de zorg door een bekwame helper te laten uitvoeren.
3. Beoordeel de geschiktheid van de bekwame helper: Ga na of de bekwame helper over de benodigde kennis en vaardigheden beschikt om de specifieke handelingen uit te voeren.
4. Opleiden en instrueren: Als de helper niet over de juiste kennis beschikt, zorg dan voor de nodige opleiding. Bij handelingen op basis van instructie, stel je een zorgplan op met duidelijke instructies.
5. Schriftelijke procedure: Maak een schriftelijke procedure op die de bekwame helper kan volgen.
6. Complicaties: Leg mogelijke complicaties uit en geef contactgegevens van personen die de helper moet contacteren bij problemen, zoals:
- Noodnummers (bijv. 112)
- Jouw contactgegevens
- Contactgegevens van de arts of wachtdienst
7. Begeleiding en opvolging: Controleer of de bekwame helper de handelingen correct uitvoert en geef feedback. Plan regelmatig evaluatiemomenten in om de kwaliteit van de zorg te waarborgen.
8. Stel het formulier/attest op: Vul het vereiste formulier in voor toestemming en maak een exemplaar op voor de patiënt, bekwame helper en jezelf.
Bron: www.bekwamehelper.be
Samen in gesprek?
Heb je vragen over hoe wij jou kunnen helpen in je werk als zorgverlener? Of ben je benieuwd wat ConnectGroep concreet voor jouw praktijk kan betekenen? Plan dan een vrijblijvend kennismakingsgesprek.